Nepotizm nedir ?

Nepotizm kavramının Latince “Nepot” sözcüğünden ve İngilizce “Nephew” (yeğen) sözcüğünden geldiği bilinmektedir. Bu kavram Türkçe’de TDK tarafından arkadaş ya da akraba kayırmak “adam kayırmacılık” olarak adlandırılmaktadır.

Nepotizm tanımı

Özellikle kamu alanında yakın akraba, eş, dost gibi yakınları iş alanında öncelikli halde görme ve ayrımcılık uygulama gibi sorunlara verilen genel isimdir. Kamuda ya da iş örgütlerinde kullanılan “her şey torpille artık” ya da iş ararken kullanılan “torpil varmı” sorusu, bu sorununun sıkça yaşandığını göstermektedir. Buradaki torpil sözcüğü işe alınacağın yerde yetkili bir tanıdık varmı anlamına gelmektedir.

Nepotizm nedir ?

Nepotizm kamu ya da iş örgütlerinde yakın akrabayı ve yakın tanıdıkları adil olmayan şekilde öncelilikli hale getirir. Örnek şekilde ifade etmek gerekirse devlet ve kamu kurumlarında liyakat esaslarını gözetmeyecek bir yakınınız varsa, işe alınma veya bir kuruma atanma olasılığınız öncelikli hale gelecektir. Tam tersi olarak da yapacağınız bir işte başarılı ve donanımlı olmanız işe alınmak için size yeterli gelmeyecektir. İş alanlarında sıkça karşılaştığımız bir sorun haline gelmiştir.

Özel sektörde nepotizmin en büyük dezavantajı, çoğu zaman olmamakla birlikte, performansı büyük ölçüde etkileyecek nitelikli insanları kilitler ve hak etmeyenlere birkaç avantaj sağlar. Nepotizmin çoğunlukla işe alma müdürü veya genel patronla olan ilişkilerine dayanarak daha az beceri, nitelik ve deneyime sahip kişilerin işe alınmasını arttırdığı belirtilmelidir. Ayrıca, bir akrabaya özel olarak hazırlanmış bir iş taslağı oluşturmak, akrabaya zaten tüm cevapların söylendiği bir röportaj sınavı hazırlamak gibi bir nepotizm biçimidir.

Nepotizm / Adam kayırmacılık

Yaşanılan birçok sorunun yanında bu tür adaletsizlik içeren sorunları yaşamamız ve bu sorunlarla karşılaşmamız önlem alınması gerekenler arasında öncelikli olmalıdır. Eğitimde yaşanan eşitsizlik, ekonomik sorunlar, gelecek kaygılarının yanında bu gibi sorunların yaşanması birey olarak hepimizi etkileyen sorunlardır aslında. Bu sorunların yaşanmaması için yasalara, kanunlara, adil ve eşit davranmaya hem birey hem toplum olarak sıkı sıkıya bağlı olmak gerekmektedir. Başkalarının yaşadığı sorunları kendi yaşadığımız sorunlar gibi görmeli bunları tecrübe ederek adil davranmalıyız. Gelecek nesillere yaşadıkları her ortamda adil olmaları ve bunu benimsemeleri konusunda örnek olmalıyız.

DİĞER YAZILARIMIZ